- Speaker #0
Hallo en welkom bij de Fito & Nutri-rubriek. En onze vaste gast is dan Ann Broché. Ann, vandaag hebben we het over een psychologisch thema, over stress bij jongeren. Maar je bent kinesiën-therapeute, orto-moleculair-therapeute ook. Dus ik denk dat jij daar ook wel iets over te vertellen hebt, maar dan niet enkel over de psychologische kant, maar wat doet dat met ons lichaam?
- Speaker #1
Ja, we hebben het al relatief vaak benoemd, In stress zitten er een aantal componenten die in ons lichaam vaak het geactiveerd blijven, het geactiveerd zijn, het niet meer kunnen uitzetten, wat een heel belangrijke rol speelt. En dan kijken we naar een aantal zaken die daaronder liggen, die stress als kunnen aanhouden. Die maken dat we op bepaalde momenten in die stress stoffen zoals magnesium bijvoorbeeld gigantisch veel gaan gebruiken, waardoor we bepaalde... processen echt wel een beetje in disbalans brengen.
- Speaker #0
Ja, ik breng het even terug naar examens. In examens is voeding belangrijk. Daar wordt veel ouders maken dan de gerechten klaar die de kinderen graag hebben, maar je kan niet elke dag spaghetti eten. Wat zijn alternatieven? Gezonde alternatieven.
- Speaker #1
Ik denk dat je een heel, heel belangrijk element aanhaalt, want wat doen we op het moment dat we in stress zitten of dat we nood hebben en ons te concentreren, dan zoeken we vaak naar oplossingen die ons energieboost geven. Gaan we net naar die koek even schrijven of een energiebar die ons echt die piek aan... Oef, dit geeft mij juist terug de focus. Het probleem is dat je op dat moment na die piek aan energie ook wel in een energieval terechtkomt. We hebben het er al een aantal keren over gehad wat insuline met ons lichaam doet. Zorgt dat we energie binnenkrijgen in de cellen. Maar laat die dan ook wel doorslaan naar de andere kant. En daar is het net zo belangrijk om die stabiliteit van die bloedsuikerspiegel wat te gaan zoeken. En om op uw vraag te antwoorden, Jan, is op dat moment bijvoorbeeld in onze voeding veel meer eiwitten gaan integreren een heel goede oplossing. Omdat eiwitten toevoegen gaat zorgen voor een langere, stabiele bloedsuikerspiegel. En gaat daarin helpen om juist die concentratie stabieler te houden. Denk maar aan, in plaats van de kinderen smiddags hun boterham en nutella te geven, kijk eens creatief naar een alternatief, wat ze vaak ook wel leuk vinden. Ga eens kijken naar wraps en steek daar heel veel kip tussen. Steek daar wat leuke groenten tussen die je kind graag eet. Probeer eens een avocade erbij te doen. Doe daar maar eens een beetje mayonaise op, dat mag ook iets gezellig. Eten moet gezellig blijven, maar probeer in creativiteit net de voedingsmiddelen mee te geven die je kind op dat moment nodig heeft. Gezonde vetten, eiwitten. En probeer daar een doortje of een nagerechtje achter te geven. Maar leg dan die gezonde basis.
- Speaker #0
En heel concreet, eiwitten. Ik heb je horen zeggen, kip, avocado. Ja,
- Speaker #1
bijvoorbeeld. Je haalt de grootste eiwitbronnen uit dierlijke producten. Dat blijft nog altijd de grootste. En dan denk je inderdaad aan alles wat vliegt en zwemt. Dan haal je heel veel eiwitten uit. Je kan ook naar natuurlijke bronnen gaan kijken, maar dat is toch lager in proteïnegehalte dan een dierlijke bron. Maar dus kip, eitjes, dat soort zaken kunnen zeker handig zijn.
- Speaker #0
Je liet daar net even magnesium vallen.
- Speaker #1
Ah ja, ja. Magnesium, een heel belangrijke bron voor, zeker in een examenperiode, gaat eigenlijk die... Stress, als die vaak wat meer geactiveerd is in zo'n periode, dus waar we heel veel door die stress gaan, gaat magnesium in grote getalen gebruikt worden. En wat ik dan altijd zeg, probeer naar voedingsbron te kijken met heel veel magnesium in. Dan denken we aan spinazie, aan noten, aan groene bladgroenten. Maar als je die in hoge mate verbruikt, dan kan het interessant zijn om naar een supplement te gaan kijken. Altijd eerst gezonde voeding, maar onze voedingsbodem wordt vaak ook wat schral in onze groene bladgroenten, waardoor die magnesium ontbreekt. Kijk dan naar een magnesium supplement, liefst in een vorm die gebonden is aan een vorm die gemakkelijk opneembaar is en die ook echt op dat zenuwstelsel gaat inwerken. Dan denk ik aan magnesium bisglycinaat. is een vorm die...
- Speaker #0
Zeg eens, wat is dat?
- Speaker #1
Dat is eigenlijk de manier waarop... Magnesium wordt altijd gebonden aan een transporter, aan een vorm die ofwel eerder inzet op spierontspanning of ontspanning op het zenuwstelsel. En dus afhankelijk van de binding die je gaat zoeken, ga je eerder op dat zenuwstelsel een impact hebben als op het spierstelsel. Je hebt citraat, tauraat is een binding. L-treonaat is een binding, maar hier zou ik specifiek bisglycinaat voorstellen als vorm. En als je dan naar kinderen gaat kijken qua dosering, want ik vermoed dat dat jouw volgende vraag gaat zijn, Jan, dan kijk je bij kinderen naar een dosering van 100 à 200 milligram per dag en bij voorkeur zaad.
- Speaker #0
Oké. Bij de voorbereiding van deze podcast had je ook iets laten vallen. Ik had er nog nooit van gehoord. Iets elta...
- Speaker #1
Elteanine, denk ik. Elteanine. Ja. Ja, ik vind L-theanine een heel interessante stof.
- Speaker #0
Ik had er nooit van gehoord. Nee,
- Speaker #1
en eigenlijk L-theanine, we hebben het al eens gehad over aminozuren. Aminozuren zijn kleine bouwsteentjes van eiwitten. En L-theanine is een heel interessante stof. Je vindt die in groene thee, maar je moet daar echt wel een aanzienlijke hoeveelheid van drinken om daar een werkbare vorm uit te krijgen. Maar wat doet L-theanine? Dat speelt enerzijds in op het systeem GABA. en serotonine. En GABA is eigenlijk ons rempedaal. Maar wat nog interessanter is in L-theanine, dat zorgt eigenlijk voor de aanmaak van alfagolven in ons brein. En alfagolven, ik weet niet of je er ooit over gelezen hebt, maar monniken die mediteren, die hebben heel hoge alfagolven. En dat betekent dat die op dat moment heel ontspannen zijn, maar tegelijkertijd heel alert, heel gefocust. En dat is eigenlijk wat L-theanine doet. Die zorgt voor rust, maar die creëert ook die scherpheid, die focus. En vandaar dat L-theanine een heel interessante stof kan zijn om in een supplement te nemen. Interessant is omdat wij een beetje caffeine soms nemen. Voor kinderen is dat misschien al wat moeilijker om dat met groene thee of koffie te nemen. Maar dat zorgt echt voor die staat van alertheid waar je je ontspannen voelt.
- Speaker #0
Ja. IJzer.
- Speaker #1
Ja, goed dat je die benoemt, Jan. Want ijzer te koken... IJzertekort is wel iets wat belangrijk is om in toog te houden bij kinderen. Want je kan nogal vaak... IJzertekort geeft nogal snel signalen van vermoeidheid, concentratieproblemen. En vaak gaan we verwarren van... Oei, die is gestrest. Versus, dat is misschien iemand die een ijzertekort heeft. Bijvoorbeeld bij meisjes die opgroeien, die menstruatie... Vaak tegenwoordig zelfs hevige menstruaties krijgen. Daar gaan we het op een andere keer over hebben. Die spelen... transporten, denk maar aan atletiek doen bijvoorbeeld, dat zijn eigenlijk allemaal systemen die die ijzertekorten kunnen mee opbouwen. Belangrijk is wel dat een ijzertekort echt wel altijd vlast gesteld wordt in een bloedafname. Vaak laat je toch eens een bloedafname doen. Kijk dan goed naar de ijzerwaarden, want ijzerwaarden zijn zeer belangrijk, en ferritine dan in het bijzonder, omdat die zo belangrijk zijn in het zuurstoftransport. en als duurstof wordt... bij onze hersenen gebracht. Dus belangrijk dat je daar zorgt dat er geen tekorten zijn. En als er tekorten zijn, dat je heel gericht gaat inzetten met elementair ijzer, dat je bij voorkeur met een beetje vitamine C om die opname goed te garanderen, gaat ondersteunen. En belangrijk, als je ijzer en magnesium neemt, nooit samen. Want die twee vechten om opname. Dus stel dat je iemand magnesium geeft, geef dat nooit samen met ijzer. Want die twee gaan in competitie.
- Speaker #0
En betekent dat helemaal niet samen? Of het ene is morgens, het andere is avonds?
- Speaker #1
Absoluut. Dus we hebben al gezegd, magnesium nemen we avonds. Bij het slapengaan, omdat dat rustig maakt. IJzer daarentegen proberen we altijd nuchter te nemen. Dat betekent niet op je nuchtere maag, want niet voor iedereen is dat evident. Maar nuchter kan evengoed betekenen tussen twee maaltijden. Twee uur na de maaltijd of een uur voor de maaltijd is ook een moment waar je ijzer perfect kan nemen. Eventueel dan met die vitamine C, dus een glaasje sinaasappelsap. Ik ben daar zelf niet zo'n voorstander van. Ik heb liever dat je echt een sinaasappel eet, zodat je de vezels binnenkrijgt en niet weer in de insulinepikken gaat kruipen. Maar dus tussen maaltijden, door of s'morgens, en magnesiumsap.